Abstrakt

CEL NAUKOWY: Celem naukowym jest określenie możliwości odniesienia argumentacji ekologicznej zawartej w encyklice papieża Franciszka Laudato si’ do ochrony krajobrazu, w szczególności do kapliczek przydrożnych.

PROBLEM I METODY BADAWCZE: Problemem badawczym jest rola, jaką odgrywają kapliczki dla społeczności lokalnych, i ich znaczenie jako elementu krajobrazu i środowiska naturalnego. Metodą badawczą jest analiza zawartości mediów (media content analysis).

PROCES WYWODU: Wywód składa się z trzech części. Pierwsza dotyczy rozumienia środowiska naturalnego w encyklice Laudato si’. W drugiej analizowane są kapliczki przydrożne jako element krajobrazu oraz ich funkcje społeczne i kulturowe. Trzecia jest poświęcona znieważaniu miejsc kultu, w tym przydrożnych kapliczek. Szczegółowej analizie poddano dziesięć relacji medialnych z 2024 roku dotyczących zniszczenia kapliczek przydrożnych, ich język, zawarta w nich narracja, w tym reakcje różnych aktorów społecznych. Celem jest rekonstrukcja postrzegania funkcji kapliczek przez lokalne społeczności.

WYNIKI ANALIZY NAUKOWEJ: Artykuł pozwala postawić tezę, iż przydrożne kapliczki są postrzegane jako element środowiska naturalnego, który powinien podlegać ochronie na tej samej zasadzie, co obiekty przyrodnicze.

WNIOSKI, INNOWACJE, REKOMENDACJE: Wnioskiem płynącym z artykułu jest konieczność popularyzacji wiedzy o kapliczkach przydrożnych jako elemencie nie tylko dziedzictwa kulturowego, ale także środowiska ­naturalnego, jak również podjęcie konkretnych działań instytucjonalnych i edukacyjnych, które mogą wpłynąć na ich lepszą ochronę przed aktami dewastacji.