Abstrakt

CEL NAUKOWY: Głównym celem artykułu jest analiza diagnozy współczesnego kryzysu ekologicznego przedstawionej przez papieża Franciszka w encyklice Laudato si’ w kontekście odpowiedzialności ekologicznej mediów.

PROBLEM I METODY BADAWCZE: Problemem badawczym artykułu jest diagnoza współczesnych zagrożeń przedstawionych przez Franciszka w encyklice Laudato si’ oraz identyfikacja działań proponowanych przez papieża, które służyłyby przezwyciężeniu kryzysu ekologicznego i społecznego. Szczególną uwagę poświęcono roli mediów tradycyjnych i cyfrowych w kształtowaniu świadomości ekologicznej oraz budowaniu odpowiedzialności za środowisko naturalne. W pracy skorzystano z analizy materiałów źródłowych, kwerendy literatury przedmiotu oraz dokumentów Kościoła katolickiego dotyczących kwestii społecznych i ekologicznych. Podstawowym źródłem badawczym była encyklika Laudato si’.

PROCES WYWODU: Na wstępie ukazano genezę współczesnej debaty ekologicznej oraz osadzono encyklikę Laudato si’ w tradycji katolickiej nauki społecznej. Następnie analizie poddano diagnozę kryzysu ekologicznego przedstawioną przez papieża Franciszka, ze szczególnym uwzględnieniem roli mediów w utrwalaniu postaw konsumpcyjnych oraz ich potencjału w kształtowaniu świadomości ekologicznej. Całość wieńczy omówienie koncepcji ekologii integralnej oraz wskazanie kierunków zmian kulturowych, które prowadzą do budowania odpowiedzialności za środowisko i dobro wspólne („kultura miłości”).

WYNIKI ANALIZY NAUKOWEJ: W encyklice Laudato si’ papież Franciszek uznaje media za ważny podmiot współodpowiedzialny za kształtowanie społecznej świadomości ekologicznej oraz za postrzeganie problemów przez współczesnego człowieka. Media mogą skutecznie wspierać realizację idei ekologii integralnej poprzez edukację, promowanie postaw proekologicznych oraz mobilizowanie odbiorców do działań na rzecz ochrony środowiska i dobra wspólnego.

WNIOSKI, INNOWACJE, REKOMENDACJE: Papież Franciszek postrzega media jako istotny podmiot współodpowiedzialny za kształtowanie świadomości ekologicznej współczesnych społeczeństw. Mogą one być zarówno czynnikiem pogłębiającym kryzys ekologiczny (poprzez promowanie konsumpcjonizmu i powierzchowności przekazu), jak i narzędziem wspierającym rozwój postaw proekologicznych. Powiązanie odpowiedzialności medialnej z koncepcją ekologii integralnej obejmuje wymiar środowiskowy, społeczny i etyczny.