English
Język Polski
A Homo politicus et res publica. Autorytet Jánosa Esterházyego jako przywódcy słowackich Węgrów w latach 1935–1944
The authority of János Estreházy as the leader of Slovak Hungarians in 1935-1944.
Abstrakt
CEL NAUKOWY: Celem artykułu jest przedstawienie uwarunkowań relacji przywódca – makrostruktura społeczna, w sytuacji 1) zmian systemu politycznego i okoliczności zewnętrznych oraz 2) ograniczonego wpływu mniejszości na decyzje podejmowane przez większość.
PROBLEM I METODY BADAWCZE: Autor zamierza potwierdzić, względnie zakwestionować hipotezę, według której przyjęcie określonego światopoglądu (w przypadku Jánosa Esterházyego nauki społecznej Kościoła katolickiego) warunkowało sposób uprawiania polityki. W tym celu zamierza wykorzystać metodę instytucjonalno-prawną, elementy metody opisowej, analizę sytuacyjną wraz z elementami analizy systemowej.
PROCES WYWODU: Metoda opisowa, stosowana w większości ujęć biograficznych, nie wyczerpuje zagadnienia wpływu na postawę i decyzyjność przywództwa w warunkach zmieniających się systemów politycznych. W przypadku Esterházyego (urodzonego w monarchii, aktywnego politycznie w warunkach czechosłowackiej demokracji, czechosłowackiego autorytaryzmu oraz słowackiego autorytaryzmu polityka, którego ostatnie lata życia przebiegły w czasach reżimu totalitarnego) polityczne zmiany systemowe pozostają jednym z istotnych uwarunkowań jego oceny.
WYNIKI ANALIZY NAUKOWEJ: Analizie poddano trzy istotne aspekty wpływające na postawę hrabiego jako polityka i podejmowane przezeń decyzje dotyczące: 1) pogadzalności służby publicznej z nauką społeczną Kościoła; 2) poszukiwania dobra i sprawiedliwości w relacjach między narodami; 3) trwałości przekonań w warunkach opresji systemu totalitarnego. Dwa pierwsze aspekty pozwoliły na sformułowanie ocen hrabiego jako polityka. Ostatni z kolei aspekt stanowi pretekst do rozważań na temat przenikania polityków do sfery symbolicznej.
WNIOSKI, INNOWACJE, REKOMENDACJE: Przeprowadzona analiza politycznego usytuowania J. Esterházyego wskazuje na konieczność szerszego uwzględnienia ówczesnych uwarunkowań politycznych i zerwanie z prezentyzmem. Wskazuje również na konieczność dokonania odrębnej oceny działań politycznych hrabiego i oddzielenia jej od ocen wpływających na wykrystalizowanie się obrazu „męczennika” i pośmiertne funkcjonowanie postaci jako kodu kulturowego.
Słowa kluczowe
national minorities, post-Trian order, Czechoslovakia, authoritarianism, martyrology
Inne teksty tego samego autora
- Arkadiusz Adamczyk, Legitymizacja autorytetu emigracji vs. autoryzacja legitymacji , Horyzonty Polityki: Tom 13 Nr 44 (2022): Legitymizacja władzy i współczesna demokracja
Szczegóły
Bibliografia
Statystyki
Autorzy
Zasady cytowania
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Uwagi dotyczące praw autorskich
Autorzy publikujący w tym czasopiśmie wyrażają zgodę na następując warunki:
- Autorzy zachowują prawa autorskie, przyznając czasopismu prawo do pierwszej publikacji swojego tekstu jednocześnie zarejestrowanego pod numerem licencji CC BY-ND, która pozwala innym na korzystanie z tego tekstu z uznaniem autorstwa tekstu oraz pierwotnej publikacji w tym czasopiśmie.
- Autorzy proszeni są o nawiązywanie odrębnych, dodatkowych porozumień wynikających z umowy, dotyczących dystrybucji opublikowanej w czasopiśmie wersji tekstu nie na prawach wyłączności (np. opublikowanie go w repozytorium instytucji lub w innym czasopiśmie), z potwierdzeniem pierwszej publikacji w tym czasopiśmie.
Wyraża się zgodę i zachęca autorów do publikacji ich tekstu w Internecie (np. w repozytorium instytucji lub na jej stronie internetowej) przed lub podczas procesu składania tekstu jako, że może to prowadzić do korzystnych wymian oraz wcześniejszego i większego cytowania opublikowanego tekstu (Patrz The Effect of Open Access). Zalecamy wykorzystanie dowolnego portalu stowarzyszeń badawczych z niżej wymienionych: