Transformacja energetyczna Unii Europejskiej w kontekście strategii Fit for 55 i REPowerEU - Klecha-Tylec, Karolina; Pach-Gurgul, Agnieszka; Ulbrych, Marta (Horyzonty Polityki, 2024)
CEL NAUKOWY: Celem naukowym niniejszego artykułu jest odpowiedź na następujące pytania badawcze:- jakie są założenia strategii Fit55 i REPowerEU;- jaki jest wskaźnik uzależnienia UE od importu energii i jak zmienia się znaczenie Rosji;- jaki jest postęp we wdrażaniu strategii REPowerEU i Fit for 55? PROBLEM I METODY BADAWCZE:  U podstaw transformacji energetycznej Unii Europejskiej leżą m.in. decyzje podjęte w ramach Porozumienia Paryskiego, którego celem jest zatrzymanie wzrostu średniej globalnej temperatury na poziomie 1,5-2°C w stosunku do poziomu z 1990 roku. Uzupełnieniem dotychczasowej ścieżki argumentacji, która opierała się na ochronie klimatu, jest potrzeba zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego po inwazji Rosji na Ukrainę i trwającej wojnie. Zastosowano szereg metod badawczych, w tym krytyczną analizę literatury przedmiotu, metody statystyki opisowej, a także metody tabelaryczne i opisowe oraz wykresy wraz z syntezą wniosków.PROCES WYWODU: w pierwszej kolejności przedstawiono istotę współczesnej transformacji energetycznej oraz przegląd literatury w tym zakresie. Następnie podjęto próbę odpowiedzi na dylemat: transformacja energetyczna UE - postęp czy regres? W kolejnej części przedstawiono uwarunkowania i założenia strategii Fit for 55 oraz REPowerEU. Na koniec przedstawiono  postępy w realizacji strategii Fit for 55 i REPowerEU.WYNIKI ANALIZY NAUKOWEJ:W odpowiedzi na wydarzenia na Ukrainie, UE uruchomiła plan REPowerEU mający na celu zmniejszenie zależności od rosyjskich paliw poprzez zmniejszenie zużycia energii, dywersyfikację dostaw i zwiększenie produkcji czystej energii. Przyspiesza on realizację strategii Fit for 55, której celem jest ograniczenie emisji CO2 o 55% do 2030 roku. Podczas, gdy pierwotnie plan obejmował stopniowe odchodzenie od rosyjskich węglowodorów, inwazja skłoniła UE do przyspieszenia dekarbonizacji, choć krótkoterminowe obawy o bezpieczeństwo energetyczne mogą ją spowolnić.WNIOSKI:Przeprowadzona analiza pozwoliła stwierdzić, że wojna na Ukrainie nie spowodowała odwrotu od zielonej transformacji energetycznej, wręcz przeciwnie, dodatkowo zmotywowała UE do podjęcia szeregu działań, w tym dekarbonizacji, określonych w strategiach Fit for 55 i REPower EU.